
बंगलादेशका संस्थापक सेख मुजिबुर रहमानको घरमा प्रदर्शनकारीहरूले पहिले आगजनी गरे र त्यसपछि बुलडोजरले भत्काइदिए । गेट्टी इमेज
बंगलादेशमा पुन: एकपटक हिंसा भड्किएको छ । बुधबार राति पूर्वप्रधानमन्त्री सेख हसिनाका विरोधीहरूले ढाकाको धानमन्डी-३२ मा रहेको उनका बुबा सेख मुजिबुर रहमानको घरमा आगजनी गर्नुका साथै भत्काइदिएका छन् ।
बुधबार राति र बिहीबार बिहान देशभर प्रदर्शनकारीहरूले सेख हसिनाको पार्टी अवामी लिगका नेताहरूको घरमा तोडफोड गरे । साथै उनीहरुले सेख मुजिबुर रहमानको भित्तेचित्रलाई बिगारिदिए ।
भारतमा रहेकी सेख हसिनाको अनलाइन कार्यक्रम हुनुभन्दा ठीक अगाडि हिंसा सुरु भएको थियो । बंगलादेशको अग्रणी अखबार ‘द डेली स्टार’ ले आफ्ना सामाजिक सञ्जालमा राखिएका पोस्टहरु भाइरल भएका छन् । ती पोस्टमा सेख हसिनाको ‘बंगलादेशविरोधी गतिविधि’ का कारण विरोध प्रदर्शन गरिएको लेखिएको छ ।
सेख हसिनाका विरोधीहरूले उनी भारतमा बसेर बंगलादेशविरोधी गतिविधि गरिरहेको दाबी गरेका छन् । गत वर्ष बंगलादेशमा विद्यार्थी आन्दोलनको हिंसात्मक प्रदर्शनपछि, सेख हसिनाले देश छोड्नुपर्यो । उनी अगस्त ५ मा भारत पुगिन् र त्यहीँ बसिरहेकी छन् ।
प्रदर्शनकारीहरूले के गरे ?
सेख हसिनाको पार्टीको विद्यार्थी संगठन छात्र लिगले एक अनलाइन कार्यक्रम आयोजना गरेको थियो । जसमा सेख हसिनाले फेसबुकमार्फत बोल्ने कार्यक्रम थियो । कार्यक्रमको समय राति ९ बजे तोकिएको थियो ।
यो कार्यक्रमको खबर फैलिनेबित्तिकै प्रदर्शनकारीहरूले ‘बुलडोजर प्रदर्शन’ को आह्वान गरे । यसको समय पनि राति ९ बजे तोकिएको थियो ।
तर राति ८ बजे भेदभावविरोधी आन्दोलनका संयोजक हसनत अब्दुल्लाहको अपिलपछि, बेल्चा र हथौडा लिएर सयौं प्रदर्शनकारी धानमन्डी ३२ मा प्रवेश गरे ।
‘द डेली स्टार’ ले प्रत्यक्षदर्शीहरूलाई उद्धृत गर्दै भनेको छ- कि उनीहरूले त्यहाँ बनाइको सेख मुजिबुर रहमानको भित्तेचित्रलाई बिगारेका छन् । पत्रिकाका अनुसार राति साढे ९ बजे भवनमा आगो लागेको थियो । अनि मध्यरात हुनुभन्दा केही समयअगाडि एउटा क्रेन र एउटा उत्खनन यन्त्र त्यहाँ आइपुगे । यसपछि राति २ बजेतिर भवनको एक भाग भत्काइएको थियो ।
एक प्रदर्शनकारीले बीबीसीलाई भने, ‘उनीहरू घर जलाउन चाहन्छन्, जुन संग्रहालयमा परिणत गरिएको थियो । किनकि यो फाँसीवादको प्रतीक बनेको थियो ।’
‘यो फाँसीवादको प्रतीक थियो, त्यसैले यसलाई ध्वस्त पारियो’
आफ्नो फेसबुक पोस्टमा, हसनत अब्दुल्लाहले सेख मुजिबुरहमानको घरलाई ‘फाँसीवादको पवित्र भूमि’ भने र यसलाई भत्काउन आह्वान गरे ।
एक विद्यार्थी महमुदुर रहमानले भने कि- ‘फाँसीवादको प्रतीक’ रहेको यो घर भत्काउनु आवश्यक थियो, त्यसैले उनी विरोधमा सामेल भए ।
अर्का मोहम्मद अरफिनले भने- ‘घर संरक्षण गर्नु आवश्यक थिएन किनकि यो एउटा संग्रहालय थियो जसको संरक्षक सेख हसिनाको सरकार थियो ।’ हामी विद्यार्थीहरूले क्रान् मार्फत नयाँ सरकार गठन गरेकाले, यसलाई ध्वस्त पार्नुमा कुनै हानि छैन ।
सेख मुजिबुरहमानलाई बंगलादेशको संस्थापक भनिन्छ । १९७१ मा पाकिस्तानबाट अलग भएर बंगलादेशको स्थापना भएको थियो । तर उनको १९७५ मा हत्या गरियो ।
सेख हसिनाका विपक्षीहरूले उनलाई देशमा राजनीतिक हत्या र ठुलो मात्रामा मानवअधिकार उल्लंघन गरेको आरोप लगाउँछन् ।
धानमन्डी-३२ को भत्काउने काम अन्तरिम सरकारको सहयोगमा भएको भनिएको छ । तर ढाका महानगरीय प्रहरीका प्रवक्ता तालिबुर रहमानले सरकारले भवन भत्काउन आदेश दिएको कुनै जानकारी नभएको बताए ।
प्रदर्शनकारीहरूमाझ उपस्थित एक विद्यार्थी तोरिकुल इस्लामले सुरक्षा बलले प्रदर्शनकारीहरूलाई रोकेको बताए । तर जब उनीहरू तोडफोड गरिरहेका थिए, उनले कुनै कारबाही गरेनन् । सेनाका जवानहरू गस्ती गरिरहेका थिए तर उनीहरू विद्यार्थीहरूसँग कुरा गरिरहेका थिए ।
अवामी लिगका नेताहरूको घर भत्काइयो
धानमन्डी ३२ जलाउनुका साथै देशका विभिन्न भागमा सेख हसिनाको पार्टी अवामी लिगका नेताहरूको घर पनि भत्काइएको छ ।
बुधबार, प्रदर्शनकारीहरूले खुलनामा सेख हसिनाका आफन्त र अवामी लिग नेता सेख हिलालुद्दीन र सेख ज्वेलको घर पनि भत्काए । धानमन्डी ३२ मा आगलागी भइरहेका बेला यी घरहरू भत्काइएका थिए ।
डेली स्टारका अनुसार सयौं प्रदर्शनकारीहरू आफ्नो घरअगाडि ढाका वा दिल्ली ढाका, ढाका र मुजिबावाद मुर्दावादको नारा लगाइरहेका थिए ।
कुस्तियामा पूर्वसांसद तथा अवामी लिगका सहमहासचिव महबुब आलम हनिफ र कुस्तियामा अवामी लिगका अध्यक्ष सदर खानको घर पनि भत्काइएको छ ।
चटगाउँमा सेख हसिनाको अनलाइन भाषणको विरोधमा प्रदर्शनकारीहरूले मसाल जुलुस निकाले । उनीहरूले चटगाउँ मेडिकल कलेज र जमाल खान क्षेत्रमा रहेका सेख मुजिबुर रहमानको भित्तेचित्रलाई बिगारे ।
प्रदर्शनकारीहरूले सिल्हेटमा पनि जुलुस निकाले । रंगपुरको रोकेया विश्वविद्यालयमा जडान गरिएका सेख मुजिबुरहमानको भित्तेचित्र बिगारिएको छ । मयमनसिंह, बरिशाल, रंगपुरमा पनि अवामी लिग नेताहरूको घर भत्काइयो र सेख मुजिबुरहमानको भित्तेचित्र बिगारियो ।
सेख हसिनाले भनिन्- ‘भवनहरू भत्काउन सकिन्छ तर इतिहास मेटाउन सकिँदैन’
सेख हसिनाले धानमन्डी ३२ जलाएको घटनाप्रति कडा प्रतिक्रिया दिएकी छन् ।
प्रदर्शनकारीहरूको कार्यलाई उल्लेख गर्दै उनले भनिन्, ‘उनीहरूसँग भएका केही बुलडोजरले देशको स्वतन्त्रतालाई ध्वस्त पार्ने शक्ति छैन ।’ तिनीहरूले भवन भत्काउन सक्छन् तर इतिहास मेटाउन सक्दैनन् ।
उनको भाषण बंगलादेश अवामी लिगको फेसबुक पेजमार्फत प्रसारण गरिएको थियो ।
धानमन्डी-३२ मा सेख मुजिबुर र बंगलादेशको स्वतन्त्रता आन्दोलनको सम्झना गर्दै उनले भनिन्, ‘त्यो घर किन भत्काइँदै छ ? जसले भत्कायो, म यस देशका जनताबाट न्याय माग्छु ।’
सेख हसिनाको सरकार पतन भएको बुधबार ५ महिना पुगेको छ ।
‘सेख हसिनाको राजनीतिक गतिविधिको जिम्मेवारी भारत हुनेछ’
गत वर्ष अगस्त ५ देखि भारतमा बस्दै आएकी सेख हसिनाको सुपुर्दगीको लागि बंगलादेशले निरन्तर दबाब दिइरहेको छ ।
अन्तरिम सरकारले उनीहरूलाई भारतबाट देश निकालाको माग गरेको छ । तर भारतले यसबारे कुनै स्पष्ट जवाफ दिएको छैन ।
अन्तरिम सरकारमा संलग्न व्यक्तिहरू भन्छन् कि- भारतले सेख हसिनालाई आश्रय दिइरहेको छ । तर उनले त्यहाँबाट निरन्तर बंगलादेशविरोधी गतिविधि गरिरहेकी छन् ।
दुई दिनअघि अन्तरिम सरकारका सूचना तथा प्रसारण सल्लाहकार नाहिद इस्लामले भनेका थिए कि यदि भारतले सेख हसिनालाई आफ्नो देशबाट राजनीतिक गतिविधि गर्न अनुमति दियो भने यसको जिम्मेवार भारत हुनेछ ।
नाहिदले भनिन्, ‘भारतले सेख हसिनालाई आश्रय दिएको छ र यसको पछाडि केही कारण छ ।’ हामीले भारतलाई सेख हसिनालाई फिर्ता पठाउन आग्रह गरेका छौं । यो कूटनीतिक मामिला हो । तर यदि सेख हसिनाले त्यहाँबाट राजनीति गर्छिन् भने । यदि उनीहरूले भारतमा राजनीतिक बैठकहरू आयोजना गरे भने, यसको जिम्मेवार भारत हुनेछ ।
अन्तरिम सरकारका प्रमुख सल्लाहकार मोहम्मद युनुसले आफ्नो सरकारको १०० दिन पूरा भएको अवसरमा एक टेलिभिजन प्रसारणमा भने कि उनी सेख हसिनालाई बंगलादेश ल्याउन चाहन्छन् ।
उनले भनेका थिए कि अन्तरिम सरकारले विद्यार्थी आन्दोलनका क्रममा भएको हिंसामा मृत्यु भएका सेख हसिना र अन्यलाई मुद्दा चलाउनेछ ।
यसैबीच, भारत र बंगलादेशको सम्बन्धमा पनि तनाव देखिएको छ । यद्यपि, दुवै देशले एक-अर्कासँग राम्रो सम्बन्ध राख्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन् । -बीबीसी