सैन्य टकरावको आशंका कायम रहँदा अमेरिका इरान वार्ता गर्दै

अमेरिका र इरानबीच सैन्य टकरावको आशंका बढाएको वर्तमान संकटका बीच दुवै देशका वरिष्ठ अधिकारीहरू ओमानमा प्रत्यक्ष वार्ताका लागि भेट्ने अपेक्षा गरिएको छ।

मानवअधिकार समूहहरूका अनुसार गत महिना इरानमा भएको देशव्यापी सरकारविरोधी प्रदर्शनमाथि गरिएको हिंसात्मक दमनमा हजारौँ मानिसको ज्यान गएको थियो। त्यसको प्रतिक्रिया स्वरूप अमेरिकाले मध्यपूर्व क्षेत्रमा सैन्य उपस्थिति बढाएपछि यी छलफलहरू हुन लागेका हुन्।

वार्ताको स्थान र दायरा स्पष्ट नहुँदा सुरुमा यो प्रक्रिया नै अवरुद्ध हुने खतरा देखिएको थियो। तर क्षेत्रीय मध्यस्थकर्ताहरूको कूटनीतिक प्रयासका रूपमा तनाव कम गर्ने उद्देश्यले यी वार्ताहरू अघि बढाइएका छन्।
दुवै देशका धारणा अझै पनि स्पष्ट छैन। तर वार्ता सफल भएमा औपचारिक वार्ताका लागि एउटा ढाँचा तयार हुने आशा गरिएको छ।

अमेरिकाले इरानले आफ्नो परमाणु कार्यक्रम रोक्नुपर्ने, संवर्धित युरेनियमको भण्डार त्याग्नुपर्ने माग गर्दै आएको छ। साथै, वार्तामा इरानका ब्यालिस्टिक क्षेप्यास्त्र कार्यक्रम, क्षेत्रीय सशस्त्र समूहहरूलाई दिएको समर्थन र आफ्ना नागरिकप्रति गरेको व्यवहारसमेत समेटिनुपर्ने अमेरिकी पक्षको भनाइ छ।

तर इरानले भने छलफल केवल आफ्नो परमाणु कार्यक्रममै सीमित हुने बताउँदै आएको छ। यी मतभेद समाधान भएका छन् कि छैनन् भन्ने कुरा अझै स्पष्ट छैन।

हालैका हप्ताहरूमा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले सम्झौता नभए इरानमाथि बम आक्रमण गर्ने धम्की दिएका छन्। अमेरिकाले हजारौँ सैनिक र ट्रम्पले “आर्माडा” भनेका युद्धपोतहरूको ठूलो समूह जसमा एउटा विमानवाहक पोत, अन्य युद्धपोत र लडाकु विमानहरू पनि समावेश छन् मध्यपूर्व क्षेत्रमा पठाएको छ।

इरानले आक्रमण भए कडा जवाफ दिने चेतावनी दिँदै मध्यपूर्व र इजरायलमा रहेका अमेरिकी सैन्य सम्पत्तिमाथि प्रहार गर्ने धम्की दिएको छ।

इरानी प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले गर्नेछन् । उनले गत साता आफ्ना देशका सशस्त्र बलहरू “औँला ट्रिगरमै राखेर तयार अवस्थामा” रहेको बताएका थिए। 

अमेरिकी पक्षबाट विशेष दूत स्टिभ विटकोफ र ट्रम्पका ज्वाइँ जेरेड कुशनर वार्तामा सहभागी हुनेछन्।